Η Αργυρώ Χιώτη μας μιλάει για τη γοητεία των μικρασιατικών παραμυθιών

Πέμπτη, 22/02/2018

 

Η γνωστή σκηνοθέτις και η ομάδα VASISTAS ανεβάζουν μία από τις πιο πρωτότυπες θεατρικές παραστάσεις  

Η Αργυρώ Χιώτη και η ομάδα VASISTAS εμπνέονται από τις αφηγήσεις της γιαγιάς Αργυρώς και παρουσιάζουν τον «Αληθινό», μία παράσταση-ανοιχτή επιστολή με τη μορφή τραγουδιού, βασισμένη σε μικρασιάτικα παραμύθια. Λίγες μέρες πριν πέσει η αυλαία της παράστασης, η Αργυρώ Χιώτη μοιράζεται με τη ΓΥΝΑΙΚΑ τη γοητεία που της ασκούν τα παραμύθια, περιγράφει ένα τέλειο κυριακάτικο πρωινό και απαντά με αφοπλιστική απλότητα για το θέατρο του σήμερα λέγοντας: «Το mainstream είναι επικίνδυνο. Και βαρετό. Χρειάζεται αντίσταση. Και τόλμη. Γενικότερα...»

 

–Τι είναι η ομάδα VASISTAS;

Η ομάδα VASISTAS ιδρύθηκε το 2005 στη Γαλλία από εμένα και δύο ακόμα γυναίκες, την Ariane Labed και τη Naima Carbajal, η οποία πια ζει στο Μεξικό. Ήρθαμε έπειτα στην Αθήνα, δημιουργήσαμε τη βάση μας, γνωρίσαμε τους υπόλοιπους συνεργάτες μας. Όσο κι αν οι θέσεις κατά τη δημιουργία μιας παράστασης είναι σαφείς για τον καθένα, μετέχουν όλοι απόλυτα ενεργά σε όλα τα στάδια. Ο βασικός πυρήνας συνεργατών είναι σταθερός. Σε κάθε δουλειά, ανάλογα με τις ανάγκες, τις οικονομικές δυνατότητες και τις καλλιτεχνικές συνάφειες προσκαλούμε και νέους συνεργάτες, ή φίλους που θέλουμε να συναντήσουμε δημιουργικά ξανά.

 

–Η παράσταση «Ο Αληθινός» χαρακτηρίζεται ως ανοιχτή επιστολή με τη μορφή τραγουδιού. Τι σημαίνει αυτό;

Η αφηγηματική γλώσσα του «Αληθινού» είναι ανοιχτή, απροσδιόριστη ως προς τον χρόνο στον οποίο συμβαίνει, τον χώρο και τις πληροφορίες που μεταφέρει. Έχει πραγματικά τη μορφή μιας επιστολής, γραμμάτων που θα έγραφε στη γιαγιά του καθένας από εμάς. Σαν ένας εσωτερικός συνειρμός, με την ποιητικότητα και την ελευθερία που αυτός μπορεί να φέρει. Και συμβαίνει πάνω ή δίπλα σε μια μουσική, αναπόσπαστο μέρος του συνειρμού, του ονείρου. Έτσι γίνεται ένα μακροσκελές τραγούδι, απευθυνόμενο σε κάποιον που δεν είναι εδώ.

 

Τι σας γοήτευσε στα μικρασιατικά παραμύθια και αποφασίσατε να ασχοληθείτε με αυτά;

Με γοήτευσε η ιστορία που φέρουν, ως προς τον τρόπο, τον τόπο και τον χρόνο που ορίζουν. Μιλούν για την ύπαρξη του ανθρώπου σε σχέση με τη μοίρα του, ήταν βγαλμένα από μια καθημερινότητα και μεταφέρονταν από γιαγιά σε εγγόνια. Σταθήκαμε κυρίως στη σχέση που δημιουργούν, την αφηγηματική ανάγκη και το είδος της επικοινωνίας που προτείνουν. Το δεύτερο στοιχείο που κρατώ, ως προς την αξία τους, έχει να κάνει ακριβώς με την ελευθερία διαχείρισης που προσφέρουν. Είναι ένας καμβάς που μπορείς να προσεγγίσεις όπως θέλεις, χωρίς περιορισμούς.

 


alithinos©geli_kalampaka-(42)_

alithinos©geli_kalampaka-(46)_

alithinos©geli_kalampaka-(51)_

alithinos©geli_kalampaka-(57)_



–Ποια ήταν η ιστορία της γιαγιάς Αργυρώς; Ποιο ήταν το μεγαλύτερο μάθημα, που σας χάρισε;

«Κάλλιο κοπίαζε τώρα που είσαι νέος, για να μην μετανοείς το ύστερον ματαίως». Την έλεγε συχνά αυτή τη φράση, την πίστευε πολύ, της άρεσε. Είναι μια φράση που χρησιμοποιήσαμε αρκετά στην παράσταση, επανέρχεται με διάφορους τρόπους και συνειρμούς να τη συνοδεύουν.

 

Τι προκλήσεις κρύβει για ένα γυναικείο ποπ συγκρότημα να μετατρέπει μικρασιάτικα παραμύθια σε τραγούδι;

Κρύβει τη γοητεία του αγνώστου, ένα πεδίο παιχνιδιού και έκφρασης ανοιχτό και απεριόριστο. Προσεγγίσαμε το υλικό μας με καθαρά προσωπικούς και μουσικούς όρους, κι αυτό μας άρεσε. Μάλλον βέβαια οι περισσότεροι άνθρωποι έχουν αρκετά συγκεκριμένες ιδέες σε σχέση με την αφήγηση και τα μικρασιάτικα παραμύθια, άρα και μια ορισμένη προσμονή για κάτι. Δεν καταφέραμε να υπερπηδήσουμε τα στεγανά αυτά, και να εκλάβουμε τα παραμύθια μόνο γι’ αυτό που ήταν: μια αφορμή.

 

–Η σύγχρονη εποχή είναι η εποχής της τεχνολογίας, των smartphones και του internet. Πιστεύεις πως τα παιδιά σήμερα διαβάζουν ή έχουν κάποιον να τους αφηγηθεί παραμύθια;

Είναι πράγματι τρομακτική η χρήση της τεχνολογίας στα παιδιά, τερατώδης. Φαντάζομαι πως θέλει πολύ μεγάλη αντίσταση από τους γονείς, μεγάλο και συνειδητό αγώνα για να έχει όρια η χρήση αυτή και να δημιουργήσουν τα παιδιά μια ιδιαίτερη σχέση με τα βιβλία, το διάβασμα και τις αφηγήσεις των γιαγιάδων τους.

 

–Τι έχεις να πεις για το ελληνικό θέατρο των τελευταίων χρόνων και για την τέχνη γενικότερα;

Ότι το mainstream είναι επικίνδυνο. Και βαρετό. Ότι χρειάζεται αντίσταση. Και τόλμη. Γενικότερα...

 

–Τι συμβουλή θα έδινες σε έναν σκηνοθέτη, που ξεκινάει τα πρώτα του βήματα στην Ελλάδα του 2018;

Να αναζητά διαρκώς την προσωπική του φωνή, χωρίς φόβο και στεγανά. Τι άλλο;

 

–Πώς πιστεύεις ότι το θέατρο επιδρά στην κοινωνία;

Δεν ξέρω πώς επιδρά, οι καιροί είναι δύσκολοι και οι παράγοντες που παίζουν ρόλο πολλοί. Ξέρω, όμως, πώς θα μπορούσε να επιδρά ιδανικά, πώς έχει τη δύναμη να επιδρά: καταλυτικά και λυτρωτικά, σαν μεταδιδόμενη δόνηση που φορτίζει, επαναφορτίζει, καθαρίζει, ταράζει και επαναθέτει. Σαν δόνηση κι ένα γλυκό αεράκι.

 

–Περίγραψέ μας το τέλειο κυριακάτικο πρωινό στη γειτονιά σου.

Τα περισσότερα κυριακάτικα πρωινά έχουν μια μελαγχολία, σχολικό κατάλοιπο ίσως, όλοι ψάχνουν να κάνουν κάτι ιδιαίτερο κι ωραίο... ο κήπος μου και η επαφή μαζί του μου φαίνεται αρκετά τέλεια προοπτική πρωινού.

 

 H τελευταία παράσταση  του «Αληθινού» είναι αυτή την Κυριακή στο Θέατρο Πόρτα, στις 9:30 μ.μ.

 

Φωτογραφίες: Γκέλυ Καλαμπάκα

Συνέντευξη: Αριλένα Δημητρίου

Tags: