Η μαρτυρία μιας μητέρας που υιοθέτησε παιδιά από την Αιθιοπία

Παρασκευή, 10/08/2018

 

Πότε γίνεται κανείς γονιός; Πότε νιώθει ότι άλλαξε η ζωή του για πάντα; Πότε σκέφτεται με τρόμο τη στιγμή που το παιδί του θα χτυπήσει; Ένα ζευγάρι που υιοθέτησε δύο παιδιά από την Αφρική μιλά για τη μεγάλη αλλαγή αλλά και τα μεγάλα θαύματα.

H Χ. –εικονικό όνομα– είναι μια νεαρή μητέρα. Ονειρευόταν τον εαυτό της πάντα μαμά. Περιέργως, όχι απαραίτητα βιολογική. Ίσως, όμως, όχι τόσο περιέργως, αφού οι γονείς της την είχαν μεγαλώσει με την ιδέα ότι η οικογένεια είναι κάτι παραπάνω από αυτό που δηλώνει η συγγένεια του αίματος. Μιλάμε τηλεφωνικά, τη μόνη ελεύθερη ώρα που της αφήνουν οι υποχρεώσεις και η φροντίδα των δύο παιδιών από την Αιθιοπία που έχει υιοθετήσει με τον σύζυγό της. Σπάνια υψώνει τον τόνο της φωνής της, υπάρχουν όμως μερικά πράγματα που της είναι αδύνατον να μην υπερασπιστεί. «Η υιοθεσία δεν είναι φιλανθρωπία», τονίζει. «Είναι μια γέννα άλλου τύπου, άλλης μορφής, μια διαδικασία που εμπεριέχει όλη την αγάπη, τη δύναμη, τον φόβο και το πάθος της γέννας. Στην υιοθεσία δεν καταλήγεις από ανάγκη. Πρέπει να θέλεις να αποκτήσεις παιδιά, ανεξάρτητα αν αυτά τα παιδιά είναι βιολογικά. Και στην υιοθεσία δεν διαλέγεις παιδιά. Πιθανόν σε ένα άλλο επίπεδο, σχεδόν υπερβατικό ή μεταφυσικό, να σε διαλέγουν εκείνα».

 

IMG_0466

 

Ο μόνος λόγος που έχει αποφασίσει να μιλήσει είναι για να εξηγήσει την αλήθεια, τη δική της αλήθεια, διατηρώντας την ανωνυμία της για την προστασία των παιδιών. Όταν της λένε ότι έκανε μια καλή πράξη, θυμώνει. Δεν λένε το ίδιο στους γονείς που γεννούν. Η ίδια δεν θεωρεί ότι έκανε μια καλή πράξη, απλώς ακολούθησε έναν άλλο δρόμο για να δημιουργήσει την οικογένειά της. Αναγνωρίζει ότι στο μέλλον θα υπάρχουν δυσκολίες που θα πρέπει να αντιμετωπίσει μαζί με τα παιδιά, σχετικά με την καταγωγή ή τη διαφορετικότητα της οικογένειάς τους. Και πιστεύει ότι μια πράξη αγάπης δεν μπορεί να είναι ποτέ αντικείμενο συνδιαλλαγής, ούτε βέβαια κοινωνικού συμβιβασμού.

 

adoption01

 

Με τον σύζυγό της πήραν την απόφαση να απευθυνθούν στη Διεθνή Κοινωνική Υπηρεσία, μια ανεξάρτητη μη κυβερνητική οργάνωση, το 2013. «Ευτυχώς, υπήρχαν κάποιοι άνθρωποι πριν από μας που είχαν ανοίξει τον δρόμο, αλλά και πάλι είναι μια διαδικασία που μαθαίνεις κάθε βήμα μόνος κάθε φορά», λέει σήμερα. Η Αιθιοπία είχε ένα σχετικά οργανωμένο σύστημα και χρειάστηκε να περάσουν πολλές συνεντεύξεις καταλληλότητας, καθώς και μια σειρά από νομικές διαδικασίες. Κάθε ταξίδι και μια υπέρβαση όπου καλούνταν να αποδείξουν για τους ίδιους τα αυτονόητα. Επειδή η Αιθιοπία δεν έχει υπογράψει τη Διεθνή Σύμβαση της Χάγης του 1993, χρειάστηκαν δύο επιπλέον δικαστήρια. Επέλεξαν μόνο το εύρος της ηλικίας των παιδιών και δήλωσαν ότι δεν τους ενδιαφέρει αν έχουν κάποιο πρόβλημα υγείας, αρκεί να μπορούν να είναι αυτόνομα όταν μεγαλώσουν.

 

adoption02

 

Όταν πήγαν για πρώτη φορά στο ορφανοτροφείο στην Αιθιοπία, ήξεραν ότι είχαν μπροστά τους παιδιά που μέσα σε ελάχιστα χρόνια ή και μήνες είχαν συμπυκνώσει μια ολόκληρη ζωή. Ζωή με πολύ πόνο, αποχωρισμούς, αλλαγές, διαφορετικούς ανθρώπους και λίγη εμπιστοσύνη για όσα τα περιμένουν. «Εκεί εσύ καλείσαι να αποδείξεις ότι θα είσαι ο γονιός, η μαμά και ο μπαμπάς τους που θα τα αγαπάνε και θα τα φροντίζουν για πάντα», συνεχίζει. «Με το που συναντήσαμε τα παιδιά, ξέραμε ότι ήταν τα παιδιά μας. Όταν έπρεπε να επιστρέψουμε πίσω περιμένοντας την ημερομηνία για το δικαστήριο στην Αιθιοπία, νιώσαμε ότι είχε κοπεί η καρδιά μας στα δύο. Έξι απίστευτα δύσκολοι μήνες μετρώντας τις μέρες αντίστροφα για την επιστροφή. Το μεγαλύτερο άγχος σε αυτή τη μακρά διαδικασία ήταν οι φήμες ότι η Αιθιοπία θα σταματούσε το πρόγραμμα υιοθεσίας. Ακόμα όμως και για την περίπτωση αυτή, είχαμε βρει εναλλακτική λύση. Μέσα στο μυαλό μας είχε περάσει και η ιδέα να ζήσουμε μόνιμα στην Αιθιοπία για να μη μείνουμε μακριά τους. Δεν θα αφήναμε ποτέ τα παιδιά μας μόνα τους».

 

adoption03

 

Μέσα σε αυτό το διάστημα γίνεται κανείς γονιός; «Γίνεται κανείς στους εννέα μήνες πριν γεννήσει;» αντιτείνει. «Τα πράγματα είναι πιο πολύπλοκα για να έχουν απλές απαντήσεις. Τι σημαίνει να είσαι γονιός; Να χτυπά η καρδιά σου μετρώντας τις μέρες και τις ώρες που θα δεις τα παιδιά σου; Ποιος είπε ότι είναι εύκολο; Η απόκτηση ενός παιδιού έχει πολύ πόνο και πολλή αγάπη. Περισσότερο από όλα, όμως, το πιο σημαντικό και συνάμα δύσκολο στην αρχή είναι να πείσεις τα παιδιά ότι δεν θα είσαι ακόμα ένας που θα τα εγκαταλείψει. Θυμάμαι ατέλειωτα βράδια συζητήσεων με τον άντρα μου, αναθεώρησης πολλών απόψεων και υπέρβασης σε πράγματα που δεν πιστεύαμε ποτέ ότι θα κάνουμε. Αυτό είναι γονιός. Να μάθεις να σκέφτεσαι και να πράττεις αλλιώς».

 

adoption05

 

Τα παιδιά έφτασαν στο σπίτι τους σε ηλικία μικρότερη του ενός χρόνου. Για αρκετούς μήνες υπήρχε μια περίοδος προσαρμογής. Προσαρμογής για όλους. «Αυτό που θέλαμε ήταν να επουλώσουμε σιγά-σιγά τις απώλειες με ένα αίσθημα ασφάλειας, αγάπης και ηρεμίας, διαμορφώνοντας ένα σταθερό, οικείο και ευτυχισμένο περιβάλλον γύρω τους. Να τους δείξουμε τι σημαίνει μαμά και μπαμπάς». Ποια είναι η σωστή τεχνική για να πείσεις ένα παιδί ότι δεν θα φύγεις από δίπλα του; Ότι το αγαπάς; «Για μας, πάνω από όλα αυτό σημαίνει αγάπη και σεβασμός. Τα παιδιά γνωρίζουν την καταγωγή τους, ακολουθούμε τις αιθιοπικές συνήθειες, τις γιορτές, μαθαίνουν τη μητρική τους γλώσσα. Δεν μπορείς να αποκόψεις το κομμάτι της ζωής τους που είναι το παρελθόν τους, αν θέλεις να βρουν το μέλλον τους. Για να είναι ευτυχισμένα πρέπει να μάθεις να ανοίγεις πόρτες αντί να τις κλείνεις».

 

adoption06

 

Σήμερα, το καθημερινό τους πρόγραμμα επιφυλάσσει όλες τις απαιτήσεις που έχει να αντιμετωπίσει μια οποιαδήποτε μητέρα: σχολείο για τα παιδιά, ένα πολυπολιτισμικό για να έρχονται σε επαφή με διαφορετικές κουλτούρες, και σταδιακή επιστροφή για την ίδια στη δουλειά, έπειτα από ένα διάστημα συνειδητής διακοπής και μειωμένου ωραρίου. «Με ρωτούν αν μετάνιωσα, αν ήταν δύσκολο, αν είναι διαφορετικό με την υιοθεσία. Μετάνιωσε μια μαμά που κοιμάται εξαντλημένη στον καναπέ; Είναι δύσκολο για μια μαμά που πρέπει να τα προλάβει όλα; Είναι διαφορετικό για μια μαμά που έχει κάνει μεικτό γάμο ή που έχει παιδιά από την πρώτη ή τη δεύτερη οικογένεια του άντρα της; Όλα είναι δύσκολα κι εύκολα μαζί. Στο τέλος της ημέρας, μένει μόνο ένα που τα σβήνει όλα: Η ιδέα ότι στο διπλανό δωμάτιο κοιμούνται τα παιδιά σου και αύριο είναι μια ακόμα μέρα πραγματικής ευτυχίας. Έτσι όπως είναι η πραγματική ευτυχία. Ποτέ εύκολη, ποτέ αναμενόμενη, ποτέ δεδομένη, αλλά πάντα αληθινή».

 

adoption07

 

Πώς ξεκινά κανείς; Πρακτικές συμβουλές

 

Κάθε περίπτωση είναι μοναδική, γι’ αυτό και κάθε διαδρομή ακολουθεί άλλο δρόμο. Οι διακρατικές υιοθεσίες φαίνονται αρχικά πιο πολύπλοκες, αλλά υπάρχει ένα οργανωμένο δίκτυο από γονείς που τα έχουν καταφέρει και δίνουν πληροφορίες για τα βήματα που πρέπει να ακολουθηθούν, επαφές με πρεσβείες, δικηγόρους, κοινωνικές υπηρεσίες. Χρειάζεται υπομονή, καθώς υπάρχουν πολλά στάδια απογοήτευσης και ενθουσιασμού που εναλλάσσονται ραγδαία ενώ ο χρόνος κυλά πολλές φορές αντίστροφα, και επιμονή πριν από το τελικό matching, την επαφή με το παιδί.

 

Όλα ξεκινούν από μια εξαντλητική έρευνα και, κυρίως, επαφές με άλλους γονείς για τις παγίδες που θα πρέπει να αποφύγει κανείς – και είναι πολλές σε κάθε στάδιο. Το πιο σημαντικό είναι η διασταύρωση των πληροφοριών, αφού υπάρχουν παράλληλα δίκτυα που δραστηριοποιούνται εκμεταλλευόμενα διάφορα κενά. Αν και η υιοθεσία είναι και υπόθεση καρδιάς, καλό είναι σε αυτό το στάδιο να την αντιμετωπίσετε με όσο το δυνατόν περισσότερη ψυχραιμία. Εξαιρετική πηγή πληροφοριών για τις διακρατικές υιοθεσίες παιδιών από την Αιθιοπία είναι το blog γονέων adoptfromethiopiaajourney.blogspot.com και, βέβαια, η Διεθνής Κοινωνική Υπηρεσία, με το συστηματικό έργο της Διευθύντριας του Ελληνικού Κλάδου, Χρυσούλας Κοντογιάννη
(τηλ. 210 3636191).

 

 

Δείτε εδώ το instafeed του gynaikamagazine.gr

Κείμενο: Τατιάνα Οικονομίδου

Tags: